Երևան, 23.Նոյեմբեր.2019, 00:00 |
|
1 $ = 0 Դրամ 1 = 0 Դրամ 1 = 0 Դրամ
|
Արծաթ - 0 Դրամ Ոսկի - 0 Դրամ Պլատին - 0 Դրամ
Սերժ Սարգսյանն իր ելույթով փորձել է վերցնել Ն... «Բորուսիան» վերջին վայրկյաններին փրկվեց պարտո... ԱՄԷ-ն մտադիր է զենք արտադրել դաշնակիցների կող... ՊՍԺ-ն խնդիրներ չունեցավ «Լիլի» դեմ խաղում (տե... Ռուսական հետաքննության մասին ԱՄՆ-ի Արդարադատո... Կնոջ մոտ քաղցկեղային ուռուցքը հայտնաբերվել է ... «Մայրս մահանում էր, իսկ ես բեմում էի...». Եվգ... Պուտինի եւ Ալիեւի հանդիպումը կկայանա Սանկտ Պե... Սարգիս Գրիգորյանի ու կնոջ լուսանկարը Հայաստանի նախագահը և Ուկրաինայի վարչապետը քնն... Միգրենի դեմ նոր դեղամիջոցը հաղթահարել է կլինի... Մարգարիտա Սիմոնյանի որդին ֆրանսերեն սովորելու... Մեր ուղերձը ՀՀ կառավարությանն այն է, որ պետք ... Ինչո՞ւ է քաղցկեղն այդքան դժվար բուժվում «Որեւէ դիմահարդարում ի զորու չէ փոխելու մարդո... Խաղաղությո՞ւն. Վիկտորյա Բեքհեմը հաշտվել է Քար... ՊՍԺ-ն տարեկան 30 միլիոն եվրո աշխատավարձ կառաջ... Նա բնակության է մեկնել Լոնդոն. Վիկտորյա Բոնյա... Սուխումում ռեստորանի մոտ հրաձգության հետեւանք... «Այս կերպարը մտահղացել եւ ստեղծել եմ մի քանի ... Պուտինը պարգեւատրել է Մեհրիբան Ալիեւային «Ճոյտ» մականունով հայտնի Հակոբ Հակոբյանը եկավ... ՀՅԴ երիտասարդները դադարեցնում են նստացույցը և... Անաստասիա Զավորոտնյուկի մտերիմները հերքել են ... Իսրայելում ընդդիմության առաջնորդը կոչ է արել ... Շուրջ 6000 մարդ Երեւանում եւ մարզերում անվճար... Մարտական հրաձգություն. դիպուկ կրակով ոչնչացվե... Քեյթլին Ջենները խոստովանել է, որ երեխաները մի... Մոտեցման հետեւանքները, որոնց դեմ հանդես էր գա... Արարատ Միրզոյանը մասնակցել է ԱՊՀ միջխորհրդարա... Վարչապետը Հռոմում հանդիպել է Իտալիայի արտաքին... Եվրո-2020․ Անցումային հանդիպումների զույգերը ... Բժիշկներին հաջողվել է փրկել շինարարի կյանքը. ... Շաքրո Մոլոդոյի՝ ՌՔԿ ղեկավարությանը կաշառելու ... Ժամանակի փորձությունով անցած Հայաստանի հետ հա... Նոյեմբերի 24-ին նախատեսված Գորան Բրեգովիչի հա... Երթեւեկության փոփոխություն՝ Երեւանի Արցախի պո... Արմեն Սարգսյանը շնորհավորական ուղերձ է հղել Լ... ԳԱԱ Արեւելագիտության ինստիտուտում անցկացվեց «... Ռոման Բերեզովսկին՝ Հայաստանի հավաքականի անհաջ... Ես ընդհանրապես ֆուտբոլի հետ կապ չունեմ. էս ա,... Հայաստանում փոխպատվաստված լյարդով առաջին երեխ... Մենք՝ որպես ժողովուրդ պետք է ավելի խորը իմանա... Եղանակը Հայաստանում հանգստյան օրերին Նոյեմբերի 15-ին Միավորված ազգերի կազմակերպութ... ԱՄՆ-ում դպրոցի տարածքում 145 շիրիմ են գտել (Տ... Պոլսո Հայոց պատրիարքարանի բակում Կոմիտասի հու... 2004 թվականի այս օրը պայթեցվեց կամ հրկիզվեց «... «Վերնատուն» ակումբը հայտարարություն է տարածել Դերասան Արտյոմ Կարապետյանին սպառնացած երթուղա... 3 պացիենտ է տուժել վարակված օրգանների փոխպատվ... Իրանում տեղի ունեցող գործընթացները կարեւոր նշ... Ռոնալդուն չի օգնի «Յուվենտուսին» Սեմյոնովկայում անասնագոմի տանիքում բռնկված հր... Կալիֆոռնիայի դատարանն աջակցել է Թրամփին հարկա... Հրետանային ստորաբաժանումներն անցկացրել են գոր... ԿԳՄՍ նախարարության դիմաց ցույց անողները հանդե... «Ես մեկնաբանություններ չեմ անի, քանի որ դա իմ... ՀՀ և ՌԴ դատախազները Մոսկվայում քննարկել են ան... Փորձ է արվում իմ՝ կրթության և գիտության նախար... Մարադոնան երկրպագուների եւ ֆուտբոլիստների խնդ... Նիկոլ Փաշինյանի հայտարարությունը ԶԼՄ ներկայաց... Գարեգին Նժդեհի թեման կապ ունի մեր ընդհանուր պ... Ռեփեր Քրիս Բրաունը կրկին հայր է դարձել Վերաքննիչը վարույթ է ընդունել Ռոբերտ Քոչարյան... Ադրբեջանում նոր օմբուդսմեն կընտրեն Բողոքի ակցիա` Եղեգնուտ գյուղում. թույլ չեն տվ... ՌԴ-ում հայ նախկին պաշտոնյաների հետախուզման հա... Ոստիկանությունը տեսանյութ է հրապարակել ՌԴ-ում... Ընդդիմությունն սկսել է կողպեքներ կախել «Վրացա... Լևոն Երանոսյանը մի քանի բառով փորձել է պատասխ... Պայթուցիկ սարքի ահազանգ 156 դպրոցում, տարհանվ... Ադրբեջանի կեղծ քարոզչությունը համարժեք պատասխ... ԱԱԾ-ում ապօրինի որդեգրման դեպքերով հարուցված ... ՀԱՊԿ երկրները միացել են պաշտպանական ոլորտում ... Նոր մանրամասներ՝ Սյունիքում ողբերգական ավտովթ... Կենդանաբանական այգու տնօրենի ժամանակավոր պաշտ... Պոմպեոն կոչ է արել Իրանի ցուցարարներին ԱՄՆ ու... Նիկոլ Փաշինյանը ժամանել է Հռոմի Կիջի պալատ և ... Ոստիկանությունը ստուգումներ է իրականացնում հա... Քաջարանում հայտնի ԱՁ տնօրենի տնից հափշտակել ե... Հակագազով և մահակով քաղաքացուց ցուցմունք կորզ... «Կուսակցությունների մասին» օրենքի բարեփոխումն... «Լեոնիդը համեստ էր, բայց ինչ ասում՝ անում էր»... «Ես ձեզ չեմ լսում». ինչպես է վերականգնվել Մաք... Լևոն Երանոսյանի գործով դատական նիստը հետաձգվե... Շիրակի մարզում հրդեհվել է Chraysler ավտոմեքեն... Նիկոլ Փաշինյանի ելույթը Հռոմի Սուրբ Նիկողայոս... Համաշխարհային բանկը 50 միլիոն դոլարի նոր վարկ... Միլանում հայ համայնքի հետ ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փ... Մեքսիկայի հարավում պայթյուն է տեղի ունեցել հա... ՊՍԺ-ի սեփականատերը կարող է ձեռք բերել «Ռոման» Ծառերը կրճատում են վաղաժամ մահացությունը ԱՄՆ-ը Թուրքիային առաջարկել է «վերացնել, վերադ... Ոստիկանության 6-րդ վարչության աշխատակիցներն ա... Քաջարանի բնակարաններից մեկում 55-ամյա տղամարդ... ԱՄՆ դեսպանատան մոտ մեքենաներ են բախվել. «Մազդ... Լևոն Արոնյանը մեկնարկում է Tata Steel Chess I... Լոս Անջելեսի երկնքում այրվող Boeing-ը տեսանյո... Լեհաստանի մշակույթի նախարարությունը մեդալ է հ...

Ջուլֆայում պատմական հայկական հուշարձանները ոչնչացվել են․ Ոմանք դա «մշակութային ցեղասպանություն» են անվանում․ LATimes

Դարեր շարունակ Ջուլֆայի սուրբ խաչքարերը՝ 16-րդ դարի հսկայական եւ հարուստ զարդանախշերով հուշաքարերը, կանգնած են եղել Արաքսի ափերին՝ զգոնությամբ պահպանելով աշխարհի խոշորագույն միջնադարյան հայկական գերեզմանոցը։ Երկրաշարժերը, պատերազմներն ու վանդալիզմը նոսրացրել են նրանց շարքերը, բայց 20-րդ դարի կեսերին հազարավոր խաչքարեր դեռեւս կանգուն էին, գրում է LATimes-ը։

Մինչդեռ այսօր Ջուլֆայում՝ Ադրբեջանի հեռավոր նախիջեւանյան տարածարջանում չկա ոչ մի խաչքար։ Չնայած դրանց պաշտպանության վերաբերյալ ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի 2000 թվականի հանձնարարությանը, Hyperallergic ամսագրում այս տարի հրապարակված վկայությունները ցույց են տալիս, որ հուշարձանները թաքուն եւ պարբերաբար ոչնչացվել են՝ Նախիջեւանում հայկական մշակութային ժառանգության ոչնչացման Ադրբեջանի վարած քաղաքականության շրջանակներում։


Հոդվածում նշվում է, որ ավերածությունների մասշտաբներն ապշեցնում են․ 89 միջնադարյան եկեղեցիներ, 5840 խաչքար եւ 22 000 տապանաքար։ Նշված հոդվածի համահեղինակ 33-ամյա Սիմոն Մաղաքյանը 1997-2006 թվականներին Ադրբեջանում եկեղեցիների եւ հուշարձանների ոչնչացումն անվանել է «XXI դարի մշակութային ցեղասպանություն»։

Ակտիվիստների խոսքերով, 2003 եւ 2009 թվականների արբանյակային լուսանկարները վկայում են Ջուլֆայում աշխարհի ամենամեծ միջնադարյան հայկական գերեզմանոցի ոչնչացման մասին։

Մաղաքյանը ցույց է տալիս «առաջ եւ հետո» լուսանկարների սլայդներ, արբանակային լուսանկարներ, ադրբեջանական արխիվային փաստաթղթեր ու տեսագրություններ՝ ադրբեջանական բանակի կողմից հայկական սրբավայրերի ու արտեֆակների ոչնչացման ապացույցներ։

Ի տարբերություն «Իսլամական պետության» եւ թալիբների, որոնք նպաստել են պատմական ավերակների ու հուշարձանների ոչնչացմանը, ադրբեջանական պաշտոնյաները հերքում են, որ հայկական գերեզմանոցներն ու եկեղեցիները, որոնց մասին խոսվում է, երբեւէ գոյություն են ունեցել։

«Դա ավելի վատ է, քան այն ինչ անում էր «Իսլամական պետությունը»,- ասում է Մաղաքյանը,- «Ինչպե՞ս կարող էր աշխարհը անտեսել դա։ Ինչպե՞ս Ադրբեջանը անպատիժ մնաց։ Եւ եթե ես չպատմեմ այս պատմությունը, ապա ո՞վ դա կանի։ Ես երբեք չեմ ների ինձ, եթե աշխարհը չիմանա մեր ժամանակների ամենամեծ մշակութային ցեղասպանության մասին»։

Նախիջեւանը մեկուսացված տարածաշրջան է, որը վերահսկվում է Ադրբեջանի կողմից, սակայն առանձնացված է այս երկրի մնացած մասից, որը շրջապատված է Հայաստանով, Իրանով եւ Թուրքիայով։ Պատմականորեն հայկական Նախիջեւանի տարածքը այսօր բնակեցված է առավելապես ադրբեջանցի թուրքերով։ Մաղաքյանն այն բնութագրեց որպես «նախկին Խորհրդային Միության Հյուսիսային Կորեա», որին ակնդետ հետեւում էին եւ խստորեն վերահսկում։ Մասնավորապես, Ջուլֆան դժվարամատչելի է, այն տեղակայված է Նախիջեւանի եւ Իրանի միջեւ հարավային ռազմականացված սահմանի երկայնքով։

Մաղաքյանների ընտանիքը տեղափոխվել է Միացյալ Նահանգներ, երբ Սիմոնը 16 տարեկան էր։ Երեք տարի անց, 2005թ․, Մաղաքյանը սովորելիս է եղել քոլեջում, երբ պատահաբար աչքով է ընկել ռուսական տեղեկատվական գործակալության թղթակցությունն այն մասին, թե ինչպես են ադրբեջանական զիվորները Ջուլֆայում մուրճով ջարդում խաչքարերն ու թափում դրանք Արաքսի մեջ (Տեսանյութը նկարահանել էր Նշան Թոփուզյանը՝ հայ եպիսկոպոս, որն ապրում էր սահմանի այն կողմում՝ Իրանում):

Սառա Պիկմանը, որը նույնպես հոդվածի համահեղինակն է, համարյա նույն ժամանակ տեսել է Թոփուզյանի տեսագրությունը։ Այժմ նա պատմական գիտությունների թեկնածու է Ելի համալսարանում, իսկ այն ժամանակ նա հնագետ ուսանող էր Չիկագոյի համալսարանում եւ որոշել էր Ջուլֆայի ոչնչացված խաչքարերի պատմությունը հրապարակել «Հնագիտություն» ամսագրում։

Մաղաքյանը հոդվածը կարդալուց հետո կապվել է Պիկմանի հետ, եւ նրանք սկսել են միասին աշխատել, որպեսզի հավաքեն եւ ներկայացնեն ականատեսների վկայությունները, պատմական լուսանկարները եւ այլ ապացույցներ։ 2006թ․ նրանք դրամ են հավաքել «առաջ եւ հետո» արբանյակային լուսանկարների գնման համար եւ նկարահանել են կարճ փաստագրական «Արաքսի նոր արցունքները» ֆիլմը։

Մոտ 20 խաչքարեր, որոնք խորհրդային տարիներին հանվել են Ջուլֆայից, պահպանվում են աշխարհով մեկ թանգարանների հավաքածուներում, այդ թվում՝ Նյու Յորքի «Մետրոպոլիտեն» արվեստների թանգարանում (Թանգարանը խաչքարերն անցյալ տարի ներառել էր «Հայաստան» հայտնի ցուցահանդեսում)։

Մաղաքյանը ոչ միայն անտրտունջ տարածում է մշակութային այդ կորստի մասին տեղեկատվությունը։ Այժմ նա ՄԱԿ Անվտանգության խորհրդին համոզում է Նախիջեւանում Ադրբեջանի գործողությունների հետաքննություն սկսել։

Նրա խոսքերով, իր գլխավոր նպատակը պարզապես ստիպելն է, որ աշխարհը վկայի մշակութային ցեղասպանության ակտի մասին։

դիտվել է 616 անգամ
Սերժ Սարգսյանն իր ելույթով փորձել է վերցնել Ն... «Բորուսիան» վերջին վայրկյաններին փրկվեց պարտո... ԱՄԷ-ն մտադիր է զենք արտադրել դաշնակիցների կող... ՊՍԺ-ն խնդիրներ չունեցավ «Լիլի» դեմ խաղում (տե... Ռուսական հետաքննության մասին ԱՄՆ-ի Արդարադատո... Կնոջ մոտ քաղցկեղային ուռուցքը հայտնաբերվել է ... «Մայրս մահանում էր, իսկ ես բեմում էի...». Եվգ... Պուտինի եւ Ալիեւի հանդիպումը կկայանա Սանկտ Պե... Սարգիս Գրիգորյանի ու կնոջ լուսանկարը Հայաստանի նախագահը և Ուկրաինայի վարչապետը քնն... Միգրենի դեմ նոր դեղամիջոցը հաղթահարել է կլինի... Մարգարիտա Սիմոնյանի որդին ֆրանսերեն սովորելու... Մեր ուղերձը ՀՀ կառավարությանն այն է, որ պետք ... Ինչո՞ւ է քաղցկեղն այդքան դժվար բուժվում «Որեւէ դիմահարդարում ի զորու չէ փոխելու մարդո... Խաղաղությո՞ւն. Վիկտորյա Բեքհեմը հաշտվել է Քար... ՊՍԺ-ն տարեկան 30 միլիոն եվրո աշխատավարձ կառաջ... Նա բնակության է մեկնել Լոնդոն. Վիկտորյա Բոնյա... Սուխումում ռեստորանի մոտ հրաձգության հետեւանք... «Այս կերպարը մտահղացել եւ ստեղծել եմ մի քանի ... Պուտինը պարգեւատրել է Մեհրիբան Ալիեւային «Ճոյտ» մականունով հայտնի Հակոբ Հակոբյանը եկավ... ՀՅԴ երիտասարդները դադարեցնում են նստացույցը և... Անաստասիա Զավորոտնյուկի մտերիմները հերքել են ... Իսրայելում ընդդիմության առաջնորդը կոչ է արել ... Շուրջ 6000 մարդ Երեւանում եւ մարզերում անվճար... Մարտական հրաձգություն. դիպուկ կրակով ոչնչացվե... Քեյթլին Ջենները խոստովանել է, որ երեխաները մի... Մոտեցման հետեւանքները, որոնց դեմ հանդես էր գա... Արարատ Միրզոյանը մասնակցել է ԱՊՀ միջխորհրդարա... Վարչապետը Հռոմում հանդիպել է Իտալիայի արտաքին... Եվրո-2020․ Անցումային հանդիպումների զույգերը ... Բժիշկներին հաջողվել է փրկել շինարարի կյանքը. ... Շաքրո Մոլոդոյի՝ ՌՔԿ ղեկավարությանը կաշառելու ... Ժամանակի փորձությունով անցած Հայաստանի հետ հա... Նոյեմբերի 24-ին նախատեսված Գորան Բրեգովիչի հա... Երթեւեկության փոփոխություն՝ Երեւանի Արցախի պո... Արմեն Սարգսյանը շնորհավորական ուղերձ է հղել Լ... ԳԱԱ Արեւելագիտության ինստիտուտում անցկացվեց «... Ռոման Բերեզովսկին՝ Հայաստանի հավաքականի անհաջ... Ես ընդհանրապես ֆուտբոլի հետ կապ չունեմ. էս ա,... Հայաստանում փոխպատվաստված լյարդով առաջին երեխ... Մենք՝ որպես ժողովուրդ պետք է ավելի խորը իմանա... Եղանակը Հայաստանում հանգստյան օրերին Նոյեմբերի 15-ին Միավորված ազգերի կազմակերպութ... ԱՄՆ-ում դպրոցի տարածքում 145 շիրիմ են գտել (Տ... Պոլսո Հայոց պատրիարքարանի բակում Կոմիտասի հու... 2004 թվականի այս օրը պայթեցվեց կամ հրկիզվեց «... «Վերնատուն» ակումբը հայտարարություն է տարածել Դերասան Արտյոմ Կարապետյանին սպառնացած երթուղա... 3 պացիենտ է տուժել վարակված օրգանների փոխպատվ... Իրանում տեղի ունեցող գործընթացները կարեւոր նշ... Ռոնալդուն չի օգնի «Յուվենտուսին» Սեմյոնովկայում անասնագոմի տանիքում բռնկված հր... Կալիֆոռնիայի դատարանն աջակցել է Թրամփին հարկա... Հրետանային ստորաբաժանումներն անցկացրել են գոր... ԿԳՄՍ նախարարության դիմաց ցույց անողները հանդե... «Ես մեկնաբանություններ չեմ անի, քանի որ դա իմ... ՀՀ և ՌԴ դատախազները Մոսկվայում քննարկել են ան... Փորձ է արվում իմ՝ կրթության և գիտության նախար... Մարադոնան երկրպագուների եւ ֆուտբոլիստների խնդ... Նիկոլ Փաշինյանի հայտարարությունը ԶԼՄ ներկայաց... Գարեգին Նժդեհի թեման կապ ունի մեր ընդհանուր պ... Ռեփեր Քրիս Բրաունը կրկին հայր է դարձել Վերաքննիչը վարույթ է ընդունել Ռոբերտ Քոչարյան... Ադրբեջանում նոր օմբուդսմեն կընտրեն Բողոքի ակցիա` Եղեգնուտ գյուղում. թույլ չեն տվ... ՌԴ-ում հայ նախկին պաշտոնյաների հետախուզման հա... Ոստիկանությունը տեսանյութ է հրապարակել ՌԴ-ում... Ընդդիմությունն սկսել է կողպեքներ կախել «Վրացա... Լևոն Երանոսյանը մի քանի բառով փորձել է պատասխ... Պայթուցիկ սարքի ահազանգ 156 դպրոցում, տարհանվ... Ադրբեջանի կեղծ քարոզչությունը համարժեք պատասխ... ԱԱԾ-ում ապօրինի որդեգրման դեպքերով հարուցված ... ՀԱՊԿ երկրները միացել են պաշտպանական ոլորտում ... Նոր մանրամասներ՝ Սյունիքում ողբերգական ավտովթ... Կենդանաբանական այգու տնօրենի ժամանակավոր պաշտ... Պոմպեոն կոչ է արել Իրանի ցուցարարներին ԱՄՆ ու... Նիկոլ Փաշինյանը ժամանել է Հռոմի Կիջի պալատ և ... Ոստիկանությունը ստուգումներ է իրականացնում հա... Քաջարանում հայտնի ԱՁ տնօրենի տնից հափշտակել ե... Հակագազով և մահակով քաղաքացուց ցուցմունք կորզ... «Կուսակցությունների մասին» օրենքի բարեփոխումն... «Լեոնիդը համեստ էր, բայց ինչ ասում՝ անում էր»... «Ես ձեզ չեմ լսում». ինչպես է վերականգնվել Մաք... Լևոն Երանոսյանի գործով դատական նիստը հետաձգվե... Շիրակի մարզում հրդեհվել է Chraysler ավտոմեքեն... Նիկոլ Փաշինյանի ելույթը Հռոմի Սուրբ Նիկողայոս... Համաշխարհային բանկը 50 միլիոն դոլարի նոր վարկ... Միլանում հայ համայնքի հետ ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փ... Մեքսիկայի հարավում պայթյուն է տեղի ունեցել հա... ՊՍԺ-ի սեփականատերը կարող է ձեռք բերել «Ռոման» Ծառերը կրճատում են վաղաժամ մահացությունը ԱՄՆ-ը Թուրքիային առաջարկել է «վերացնել, վերադ... Ոստիկանության 6-րդ վարչության աշխատակիցներն ա... Քաջարանի բնակարաններից մեկում 55-ամյա տղամարդ... ԱՄՆ դեսպանատան մոտ մեքենաներ են բախվել. «Մազդ... Լևոն Արոնյանը մեկնարկում է Tata Steel Chess I... Լոս Անջելեսի երկնքում այրվող Boeing-ը տեսանյո... Լեհաստանի մշակույթի նախարարությունը մեդալ է հ...
Ամենաընթերցվածը
website by Sargssyan