Երևան, 14.Հուլիս.2020, 00:00 |
|
1 $ = 0 Դրամ 1 = 0 Դրամ 1 = 0 Դրամ
|
Արծաթ - 0 Դրամ Ոսկի - 0 Դրամ Պլատին - 0 Դրամ
Հակառակորդը երեկ կրակոցներ է արձակել ՀՀ ոստիկ... Ֆրանսիայի դեսպանությունն այսօր Երևանի բուժաշխ... Չինաստանը կոչ է արել հակազդել Իրանի դեմ ԱՄՆ պ... Հայաստանում կորոնավիրուսի տարածումը հնարավոր ... «Գեներալը հաստատվեց». Արծրուն Հովհաննիսյան Հակառակորդը կրակոցներ է արձակել «Տավուշ Տեքստ... Մենք ուժեղ ենք, ու ուժեղի դիրքերից ենք խոսում... «Պատժիչ գործողություններ». Ինչպես են մեր զինվ... Դատարանը Թրամփի զարմուհուն թույլատրել է հրապա... Սա կրկին վերահաստատում է հայ և ֆրանսիացի ժողո... Նավթի համաշխարհային գներն անկում են ապրում 24-ամյա տղան ցանկացել է ցած նետվել Հաղթանակի ... Խոշոր հրդեհ Վերին Սասնաշենում. Դեպքի վայր է մ... Կալիֆորնիան կրկին փակվում է COVID-19-ով վարակ... Մարտի 1-ի գործով դատական նիստը (Տեսանյութ) Ֆրանսիայի ազգային տոնին նվիրված համերգ Երևանո... Երևան-Գյումրի ճանապարհին բախվել են «Մերսեդեսն... Թուրքիայի այս գործողությունը ծանր հուշեր է ար... Նիկոլ Փաշինյանը նոր որոշում է ստորագրել. Խոսք... Հունահայ կազմակերպությունները դատապարտում են ... «Նիգմա գրուպ» ՍՊԸ-ի հինգհարկանի շենքի տարածքո... ԱՄՆ Կոնգրեսի հայկական հարցերի հանձնախմբի համա... Լեռնային Ղարաբաղի վերաբերյալ Իրանի դիրքորոշու... Կորոնավիրուսից մահացած 8 անձանցից ամենաերիտաս... Իմ նոր հայրենիք, հզոր հայրենիք. ՀՀ Վարչապետը ... Գվատեմալայի Կոնգրեսի առաջին փոխնախագահը դատապ... ԱՄՆ-ն Հայաստանին և Ադրբեջանին կոչ է անում անմ... Կորոնավիրուսի վարակման 339 նոր դեպք. կա 9 մահ... Երևանի փոխքաղաքապետ Հայկ Սարգսյանը կտեղափոխվի... Ադրբեջանական զինված ուժերը կրակոցներ են արձակ... ՄԱԿ գլխավոր քարտուղարը կոչ է անում անմիջապես ... Բրիտանիայում առնվազն 100 000 ժամանակակից ստրո... FDA-ն առավելության կարգավիճակ է տվել Pfizer-ի... Իլոն Մասկը դարձել է աշխարհի յոթերորդ ամենահար... Դատարանները «պահելու» բեռը դրվում է քաղաքացին... Արտակարգ դրություն երկրի ներսում և սահմանների... 114 հայ երեխայի որդեգրման համար փոխանցվել է 1... Իշխանությունը կնահանջի աղմկահարույց նախագծի հ... Ես աջակցում եմ Հայաստանին, քանի որ հայերը պաշ... Նիկոլ Փաշինյանը շաբաթ-կիրակի օրերին գնացել է ... Գիշերը դիտարկվել է հակառակորդի տանկի շարժ․ ՊՆ... ԲԿ-ների կառավարումը փոխանցելը կարճատև պրոցես ... Երկար ժամանակով լույս չի լինելու Երևանում և Կ... «3-րդ բանակային կորպուսի հրամանատարի առջև դիր... Google-ը Հնդկաստանում 10 միլիարդ դոլարի ներդր... Վաղը տեղի կունենա ԱԺ արտահերթ նիստ․ բազմաչարչ... Խուճապային տրամադրություն կա Ադրբեջանի վերնախ... Պավել Ֆելգենհաուերը չի բացառում Հայաստանի և Ա... Համայնքապետը՝ չեղավ, կփորձեն տեղակալի մակարդա... Ադրբեջանցիները հող են նախապատրաստում, որ Հայա... Ավետարանչական եկեղեցու սպասումները Փաշինյանը ... Վարչապետը նոր տեսանյութ է հրապարակել (Տեսանյո... Իշխանությունն ուժեղացնում է ՀԿ-ները. Ինչ են զ... Վթարի պատճառով 24 ժամ ջուր չի լինելու Գեղարքո... Ուկրաինան որոշել է աջակցել Ադրբեջանի «տարածքա... ԱՀԿ ղեկավարը աշխարհում COVID-19-ի տարածման չո... Հայտնաբերվել է քաղցկեղածին բջիջները սպանող օգ... Իրանում պայթյունը տեղի է ունեցել ՀԲԳ-ի արտադր... Կորոնավիրուսի դեմ պատվաստանյութի ռուս մշակողը... Լավրովը եւ Պոմպեոն քննարկել են աշխարհի առանձի... Նյու Յորքի բնակիչները զանգվածաբար տեղափոխվում... Հարավային Աֆրիկան COVID-19-ով վարակվածների թվ... Ռուսաստանը հանում է ժամանողների համար պարտադի... Google-ի եւ YouTube-ի աշխատանքում ընդհատումնե... ԵՄ-ն պատրաստում է հակազդեցություններ Չինաստան... Tesla-ի բաժնետոմսերը շահութաբերությամբ գերազա... Մեքսիկան չորրորդ երկիրն է դարձել աշխարհում կո... ԱՄԷ-ն ցանկանում է, որ Լիբիան հնարավորինս շուտ... Հայտարարվել է սմարթֆոնների լիցքավորման ամենահ... Թաիլանդը խստացնում է միջոցառումները ցամաքային... ԵՄ-ն շարունակում է վրդովվել Սուրբ Սոֆիայի մաս... Ադրբեջանը պետք է անվերապահորեն դադարեցնի նման... 7.5 մլն դրամ պարտքի դիմաց քաղաքացուն վտարում ... Բրիտանական իմիգրացիոն համակարգը որակավորված ա... Աղբյուր. Տավուշում ՀՀ ԶՈւ-ն նոր դիրք է զբաղեց... Տաճարը վերածելով մզկիթի` ողջ աշխարհին ասացինք... ԱՄՀ-ն իջեցրել է աճի կանխատեսումները Մերձավոր ... Գերմանիայում մեկնաբանել են Սուրբ Սոֆիայի տաճա... Կորոնավիրուսը ստիպել է աշխարհին հրաժարվել սու... Առաջարկում եմ հանուն պետական անվտանգության, օ... Ղազախստանի ԱԳՆ-ն խորապես մտահոգված է հայ-ադրբ... Վաղվա դատական նիստի տեսագրությունը մենք կարող... Միջազգային հանրությունը պարտավոր է հստակ գնահ... Արցախի նախագահը Ստեփանակերտում 300 բնակարան ո... ՔԿ Մալաթիա-Սեբաստիայի քննչական բաժնի վարույթո... Մեր հրետանու դիպուկ հարվածի շնորհիվ թուրքերը... «Mercedes-Benz»-ը դուրս է եկել ճանապարհի երթև... Այս պահին, երբ արդեն 4 ժամ անցել է անձրևից և ... «Ռոսկոսմոս»-ի ղեկավարի խորհրդական Իվան Սաֆրոն... Արարատ Միրզոյանը նամակներ է հղել Եվրախորհրդար... Ապօրինություններ Գորիսում պետական սեփականությ... Վիճակը մեր բանակի կողմից վերահսկվում է հարյու... Մենք ոչ մի թիզ հող չենք զիջելու, հարկ եղած դե... ՀՀ-ում կորոնավիրուսով վարակված դիմորդները եւս... Ինչպես է ադրբեջանական ՈւԱԶ-ը մոտենում Տավուշի... «Ռեմդեսիվիր» դեղամիջոցը կօգտագործվի Հայաստանո... Նոր դիրքերի առաջին լուսանկարը Հայաստանում կորոնավիրուսի վերաբերյալ անձնական... Սերգեյ Լավրովը Բաքվին եւ Երեւանին կրակն անհապ... 2020-ի առաջին կիսամյակում ավելի քան 127 մլն դ...

Ջուլֆայում պատմական հայկական հուշարձանները ոչնչացվել են․ Ոմանք դա «մշակութային ցեղասպանություն» են անվանում․ LATimes

Դարեր շարունակ Ջուլֆայի սուրբ խաչքարերը՝ 16-րդ դարի հսկայական եւ հարուստ զարդանախշերով հուշաքարերը, կանգնած են եղել Արաքսի ափերին՝ զգոնությամբ պահպանելով աշխարհի խոշորագույն միջնադարյան հայկական գերեզմանոցը։ Երկրաշարժերը, պատերազմներն ու վանդալիզմը նոսրացրել են նրանց շարքերը, բայց 20-րդ դարի կեսերին հազարավոր խաչքարեր դեռեւս կանգուն էին, գրում է LATimes-ը։

Մինչդեռ այսօր Ջուլֆայում՝ Ադրբեջանի հեռավոր նախիջեւանյան տարածարջանում չկա ոչ մի խաչքար։ Չնայած դրանց պաշտպանության վերաբերյալ ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի 2000 թվականի հանձնարարությանը, Hyperallergic ամսագրում այս տարի հրապարակված վկայությունները ցույց են տալիս, որ հուշարձանները թաքուն եւ պարբերաբար ոչնչացվել են՝ Նախիջեւանում հայկական մշակութային ժառանգության ոչնչացման Ադրբեջանի վարած քաղաքականության շրջանակներում։


Հոդվածում նշվում է, որ ավերածությունների մասշտաբներն ապշեցնում են․ 89 միջնադարյան եկեղեցիներ, 5840 խաչքար եւ 22 000 տապանաքար։ Նշված հոդվածի համահեղինակ 33-ամյա Սիմոն Մաղաքյանը 1997-2006 թվականներին Ադրբեջանում եկեղեցիների եւ հուշարձանների ոչնչացումն անվանել է «XXI դարի մշակութային ցեղասպանություն»։

Ակտիվիստների խոսքերով, 2003 եւ 2009 թվականների արբանյակային լուսանկարները վկայում են Ջուլֆայում աշխարհի ամենամեծ միջնադարյան հայկական գերեզմանոցի ոչնչացման մասին։

Մաղաքյանը ցույց է տալիս «առաջ եւ հետո» լուսանկարների սլայդներ, արբանակային լուսանկարներ, ադրբեջանական արխիվային փաստաթղթեր ու տեսագրություններ՝ ադրբեջանական բանակի կողմից հայկական սրբավայրերի ու արտեֆակների ոչնչացման ապացույցներ։

Ի տարբերություն «Իսլամական պետության» եւ թալիբների, որոնք նպաստել են պատմական ավերակների ու հուշարձանների ոչնչացմանը, ադրբեջանական պաշտոնյաները հերքում են, որ հայկական գերեզմանոցներն ու եկեղեցիները, որոնց մասին խոսվում է, երբեւէ գոյություն են ունեցել։

«Դա ավելի վատ է, քան այն ինչ անում էր «Իսլամական պետությունը»,- ասում է Մաղաքյանը,- «Ինչպե՞ս կարող էր աշխարհը անտեսել դա։ Ինչպե՞ս Ադրբեջանը անպատիժ մնաց։ Եւ եթե ես չպատմեմ այս պատմությունը, ապա ո՞վ դա կանի։ Ես երբեք չեմ ների ինձ, եթե աշխարհը չիմանա մեր ժամանակների ամենամեծ մշակութային ցեղասպանության մասին»։

Նախիջեւանը մեկուսացված տարածաշրջան է, որը վերահսկվում է Ադրբեջանի կողմից, սակայն առանձնացված է այս երկրի մնացած մասից, որը շրջապատված է Հայաստանով, Իրանով եւ Թուրքիայով։ Պատմականորեն հայկական Նախիջեւանի տարածքը այսօր բնակեցված է առավելապես ադրբեջանցի թուրքերով։ Մաղաքյանն այն բնութագրեց որպես «նախկին Խորհրդային Միության Հյուսիսային Կորեա», որին ակնդետ հետեւում էին եւ խստորեն վերահսկում։ Մասնավորապես, Ջուլֆան դժվարամատչելի է, այն տեղակայված է Նախիջեւանի եւ Իրանի միջեւ հարավային ռազմականացված սահմանի երկայնքով։

Մաղաքյանների ընտանիքը տեղափոխվել է Միացյալ Նահանգներ, երբ Սիմոնը 16 տարեկան էր։ Երեք տարի անց, 2005թ․, Մաղաքյանը սովորելիս է եղել քոլեջում, երբ պատահաբար աչքով է ընկել ռուսական տեղեկատվական գործակալության թղթակցությունն այն մասին, թե ինչպես են ադրբեջանական զիվորները Ջուլֆայում մուրճով ջարդում խաչքարերն ու թափում դրանք Արաքսի մեջ (Տեսանյութը նկարահանել էր Նշան Թոփուզյանը՝ հայ եպիսկոպոս, որն ապրում էր սահմանի այն կողմում՝ Իրանում):

Սառա Պիկմանը, որը նույնպես հոդվածի համահեղինակն է, համարյա նույն ժամանակ տեսել է Թոփուզյանի տեսագրությունը։ Այժմ նա պատմական գիտությունների թեկնածու է Ելի համալսարանում, իսկ այն ժամանակ նա հնագետ ուսանող էր Չիկագոյի համալսարանում եւ որոշել էր Ջուլֆայի ոչնչացված խաչքարերի պատմությունը հրապարակել «Հնագիտություն» ամսագրում։

Մաղաքյանը հոդվածը կարդալուց հետո կապվել է Պիկմանի հետ, եւ նրանք սկսել են միասին աշխատել, որպեսզի հավաքեն եւ ներկայացնեն ականատեսների վկայությունները, պատմական լուսանկարները եւ այլ ապացույցներ։ 2006թ․ նրանք դրամ են հավաքել «առաջ եւ հետո» արբանյակային լուսանկարների գնման համար եւ նկարահանել են կարճ փաստագրական «Արաքսի նոր արցունքները» ֆիլմը։

Մոտ 20 խաչքարեր, որոնք խորհրդային տարիներին հանվել են Ջուլֆայից, պահպանվում են աշխարհով մեկ թանգարանների հավաքածուներում, այդ թվում՝ Նյու Յորքի «Մետրոպոլիտեն» արվեստների թանգարանում (Թանգարանը խաչքարերն անցյալ տարի ներառել էր «Հայաստան» հայտնի ցուցահանդեսում)։

Մաղաքյանը ոչ միայն անտրտունջ տարածում է մշակութային այդ կորստի մասին տեղեկատվությունը։ Այժմ նա ՄԱԿ Անվտանգության խորհրդին համոզում է Նախիջեւանում Ադրբեջանի գործողությունների հետաքննություն սկսել։

Նրա խոսքերով, իր գլխավոր նպատակը պարզապես ստիպելն է, որ աշխարհը վկայի մշակութային ցեղասպանության ակտի մասին։

դիտվել է 616 անգամ
Հակառակորդը երեկ կրակոցներ է արձակել ՀՀ ոստիկ... Ֆրանսիայի դեսպանությունն այսօր Երևանի բուժաշխ... Չինաստանը կոչ է արել հակազդել Իրանի դեմ ԱՄՆ պ... Հայաստանում կորոնավիրուսի տարածումը հնարավոր ... «Գեներալը հաստատվեց». Արծրուն Հովհաննիսյան Հակառակորդը կրակոցներ է արձակել «Տավուշ Տեքստ... Մենք ուժեղ ենք, ու ուժեղի դիրքերից ենք խոսում... «Պատժիչ գործողություններ». Ինչպես են մեր զինվ... Դատարանը Թրամփի զարմուհուն թույլատրել է հրապա... Սա կրկին վերահաստատում է հայ և ֆրանսիացի ժողո... Նավթի համաշխարհային գներն անկում են ապրում 24-ամյա տղան ցանկացել է ցած նետվել Հաղթանակի ... Խոշոր հրդեհ Վերին Սասնաշենում. Դեպքի վայր է մ... Կալիֆորնիան կրկին փակվում է COVID-19-ով վարակ... Մարտի 1-ի գործով դատական նիստը (Տեսանյութ) Ֆրանսիայի ազգային տոնին նվիրված համերգ Երևանո... Երևան-Գյումրի ճանապարհին բախվել են «Մերսեդեսն... Թուրքիայի այս գործողությունը ծանր հուշեր է ար... Նիկոլ Փաշինյանը նոր որոշում է ստորագրել. Խոսք... Հունահայ կազմակերպությունները դատապարտում են ... «Նիգմա գրուպ» ՍՊԸ-ի հինգհարկանի շենքի տարածքո... ԱՄՆ Կոնգրեսի հայկական հարցերի հանձնախմբի համա... Լեռնային Ղարաբաղի վերաբերյալ Իրանի դիրքորոշու... Կորոնավիրուսից մահացած 8 անձանցից ամենաերիտաս... Իմ նոր հայրենիք, հզոր հայրենիք. ՀՀ Վարչապետը ... Գվատեմալայի Կոնգրեսի առաջին փոխնախագահը դատապ... ԱՄՆ-ն Հայաստանին և Ադրբեջանին կոչ է անում անմ... Կորոնավիրուսի վարակման 339 նոր դեպք. կա 9 մահ... Երևանի փոխքաղաքապետ Հայկ Սարգսյանը կտեղափոխվի... Ադրբեջանական զինված ուժերը կրակոցներ են արձակ... ՄԱԿ գլխավոր քարտուղարը կոչ է անում անմիջապես ... Բրիտանիայում առնվազն 100 000 ժամանակակից ստրո... FDA-ն առավելության կարգավիճակ է տվել Pfizer-ի... Իլոն Մասկը դարձել է աշխարհի յոթերորդ ամենահար... Դատարանները «պահելու» բեռը դրվում է քաղաքացին... Արտակարգ դրություն երկրի ներսում և սահմանների... 114 հայ երեխայի որդեգրման համար փոխանցվել է 1... Իշխանությունը կնահանջի աղմկահարույց նախագծի հ... Ես աջակցում եմ Հայաստանին, քանի որ հայերը պաշ... Նիկոլ Փաշինյանը շաբաթ-կիրակի օրերին գնացել է ... Գիշերը դիտարկվել է հակառակորդի տանկի շարժ․ ՊՆ... ԲԿ-ների կառավարումը փոխանցելը կարճատև պրոցես ... Երկար ժամանակով լույս չի լինելու Երևանում և Կ... «3-րդ բանակային կորպուսի հրամանատարի առջև դիր... Google-ը Հնդկաստանում 10 միլիարդ դոլարի ներդր... Վաղը տեղի կունենա ԱԺ արտահերթ նիստ․ բազմաչարչ... Խուճապային տրամադրություն կա Ադրբեջանի վերնախ... Պավել Ֆելգենհաուերը չի բացառում Հայաստանի և Ա... Համայնքապետը՝ չեղավ, կփորձեն տեղակալի մակարդա... Ադրբեջանցիները հող են նախապատրաստում, որ Հայա... Ավետարանչական եկեղեցու սպասումները Փաշինյանը ... Վարչապետը նոր տեսանյութ է հրապարակել (Տեսանյո... Իշխանությունն ուժեղացնում է ՀԿ-ները. Ինչ են զ... Վթարի պատճառով 24 ժամ ջուր չի լինելու Գեղարքո... Ուկրաինան որոշել է աջակցել Ադրբեջանի «տարածքա... ԱՀԿ ղեկավարը աշխարհում COVID-19-ի տարածման չո... Հայտնաբերվել է քաղցկեղածին բջիջները սպանող օգ... Իրանում պայթյունը տեղի է ունեցել ՀԲԳ-ի արտադր... Կորոնավիրուսի դեմ պատվաստանյութի ռուս մշակողը... Լավրովը եւ Պոմպեոն քննարկել են աշխարհի առանձի... Նյու Յորքի բնակիչները զանգվածաբար տեղափոխվում... Հարավային Աֆրիկան COVID-19-ով վարակվածների թվ... Ռուսաստանը հանում է ժամանողների համար պարտադի... Google-ի եւ YouTube-ի աշխատանքում ընդհատումնե... ԵՄ-ն պատրաստում է հակազդեցություններ Չինաստան... Tesla-ի բաժնետոմսերը շահութաբերությամբ գերազա... Մեքսիկան չորրորդ երկիրն է դարձել աշխարհում կո... ԱՄԷ-ն ցանկանում է, որ Լիբիան հնարավորինս շուտ... Հայտարարվել է սմարթֆոնների լիցքավորման ամենահ... Թաիլանդը խստացնում է միջոցառումները ցամաքային... ԵՄ-ն շարունակում է վրդովվել Սուրբ Սոֆիայի մաս... Ադրբեջանը պետք է անվերապահորեն դադարեցնի նման... 7.5 մլն դրամ պարտքի դիմաց քաղաքացուն վտարում ... Բրիտանական իմիգրացիոն համակարգը որակավորված ա... Աղբյուր. Տավուշում ՀՀ ԶՈւ-ն նոր դիրք է զբաղեց... Տաճարը վերածելով մզկիթի` ողջ աշխարհին ասացինք... ԱՄՀ-ն իջեցրել է աճի կանխատեսումները Մերձավոր ... Գերմանիայում մեկնաբանել են Սուրբ Սոֆիայի տաճա... Կորոնավիրուսը ստիպել է աշխարհին հրաժարվել սու... Առաջարկում եմ հանուն պետական անվտանգության, օ... Ղազախստանի ԱԳՆ-ն խորապես մտահոգված է հայ-ադրբ... Վաղվա դատական նիստի տեսագրությունը մենք կարող... Միջազգային հանրությունը պարտավոր է հստակ գնահ... Արցախի նախագահը Ստեփանակերտում 300 բնակարան ո... ՔԿ Մալաթիա-Սեբաստիայի քննչական բաժնի վարույթո... Մեր հրետանու դիպուկ հարվածի շնորհիվ թուրքերը... «Mercedes-Benz»-ը դուրս է եկել ճանապարհի երթև... Այս պահին, երբ արդեն 4 ժամ անցել է անձրևից և ... «Ռոսկոսմոս»-ի ղեկավարի խորհրդական Իվան Սաֆրոն... Արարատ Միրզոյանը նամակներ է հղել Եվրախորհրդար... Ապօրինություններ Գորիսում պետական սեփականությ... Վիճակը մեր բանակի կողմից վերահսկվում է հարյու... Մենք ոչ մի թիզ հող չենք զիջելու, հարկ եղած դե... ՀՀ-ում կորոնավիրուսով վարակված դիմորդները եւս... Ինչպես է ադրբեջանական ՈւԱԶ-ը մոտենում Տավուշի... «Ռեմդեսիվիր» դեղամիջոցը կօգտագործվի Հայաստանո... Նոր դիրքերի առաջին լուսանկարը Հայաստանում կորոնավիրուսի վերաբերյալ անձնական... Սերգեյ Լավրովը Բաքվին եւ Երեւանին կրակն անհապ... 2020-ի առաջին կիսամյակում ավելի քան 127 մլն դ...
Ամենաընթերցվածը
website by Sargssyan