Երևան, 24.Հուլիս.2016, 00:00 |
|
1 $ = 0 Դրամ 1 = 0 Դրամ 1 = 0 Դրամ
|
Արծաթ - 0 Դրամ Ոսկի - 0 Դրամ Պլատին - 0 Դրամ
Ինձնից լավ ոչ ոք չգիտի ահաբեկչություների վտան... Հասարակությունն այնքան է դեգրադացվել, որ նրա ... Մեսսին շիկահեր է դարձել (լուսանկար) Թուրքական խոշորագույն բանկերից մեկը զրկվել է ... Սահմանին զոհված հերոսի պատվին մեկ րոպե լռությ... ՊՊԾ գնդի տարածքում որևէ գործողություն չի եղել... Օդեսայում Սավչենկոյի վրա ձվեր են նետել Բասկետբոլի Հայաստանի հավաքականը հաղթեց Բուլղա... Գեներալն ու պատգամավորը հայտնվեցին խաղից դուր... Ռուսաստանը խափանեց ՆԱՏՕ-ի սևծովյան ծրագրերը. ... Աննա Սեդոկովան ցուցադրել է գայթակղիչ մարմինը ... Թուրքիայի նախագահներից ամենակրիմինալը Էրդողան... «ԻՊ»-ը զրկվել է պայթուցիկի իր արտադրամասից Շիրակի մարզում բախվել են «Volkswagen Golf»-ն ... Ոստիկանության զոհված սպան իրեն վստահված դիրքը... Իրանում ավելի քան 20 ահաբեկիչ է սպանվել Պրեմիերա. Արսեն Գրիգորյան- «Ասա որտեղ» (տեսա... Պետք է անհապաղ վայր դնեն զենքը, որից հետո նախ... Անաստասիա Վոլոչկովայի երկրպագուն նրան շքեղ ա... Էրդողանը դիմել է ժողովրդին Տղամարդը փորձել է գողանալ օլիմպիական կրակը (... Ավտովթար՝ Մալաթիայի թաղապետարանի հարևանությա... Դամասկոսը պատրաստ է խաղաղ բանակցություններ վա... Նոր երգ՝ նվիրված ապրիլյան հերոս Քյարամ Սլոյան... Պելեն կմասնակցի Օլիմպիական խաղերի բացման արար... Սուրբ գիրքն ամեն օր. հուլիսի 24 Հզոր թայֆուն է մոտենում Ճապոնիային Վիկա Մարտիրոսյանը որդի է ունեցել Մինո Ռայոլան կարող է գնել իտալական ակումբը Բասկետբոլ. ներկայիս մրցաշրջանի 100 լավագույն ... Բաղդադում ահաբեկչական պայթյունի հետևանքով 10 ... Ազատ աթոռը Օդեսայում «օրենքով գող» է ձերբակալվել (տեսա... Ֆիլմի թրեյլեր. King Arthur -«Legend of the Sw... Մոուրինյոն իր խաղացողներին արգելել է «Pokemo... Լարսի ավտոճանապարհը բաց կլինի այսօր ժամը 05.3... Իրաքում «ԻՊ»-ի ղեկավարի օգնականը ոչնչացվել է Հրդեհներ խոտածածկ տարածքներում Ռոստովում զբոսաշրջային ավտոբուս է վթարի ենթար... Փլուզում Պտղնի գյուղում Պատմության մեջ այս օրը. հուլիսի 24 Երկրաշարժ՝ Չիլիլում Հակառակորդը դիպուկար հրացաններից և գնդացիրներ... Ուղիղ միացում Խորենացի փողոցից Ավելի հաճախ արևածաղիկ ուտելու 6 պատճառ Եղիսաբեթ 2-րդի զգեստների ցուցադրությունը Բուք... Ինչպե՞ս լավ ինքնազգացողություն ունենալ ամռանը Շաբաթվա 10 ամենավատ աստղային հանդերձանքները (... Մեղադրանքը՝ իշխանության ներկայացուցչի նկատմամ... Թուրքիայում ձերբակալել են Գյուլենի գլխավոր դա... Փերիս Հիլթոնը կբացի իր հյուրանոցների ցանցը Խորենցիում իրար լավ չեն հասկանում Թուրքիան չի երկարաձգի արտակարգ դրության ռեժիմ... Մեքենաները բախվել են Գյումրիի Ղանդիլյան փողոց... Լոս Անջելեսում անտառային հրդեհների պատճառով 3... Ազգերն ամեն ինչ անում են նախօրոք, ժողովուրդնե... Թուրքիայում հեղաշրջման փորձի մեջ մեղադրվող սպ... Խարդախություն` խոշոր չափերով Թուրքական իշխանությունները կալանավորել են Գյո... Իվետա Մուկուչյանը Գերմանիա է վերադարձել (լուս... Չինաստանում հեղեղների պատճառով 114 մարդ է զոհ... Թուրքիան բոլոր անհրաժեշտ քայլերն արել է հեղաշ... Չոր հաշվարկ՝ 7-րդ օրվա ավարտին ՀՀ ՊՆ 3-րդ բանակային զորամիավորմանն է ներկայա... «Pokemon Go»-ն ռեկորդ է սահմանել Մալխաս Ամոյանը՝ ըմբշամարտի Եվրոպայի պատանեկան... Թուրքիան խոստանում է անել հնարավոր ամեն բան` ... Վրաերթ Տ.Պետրոսյան փողոցում` «Երևան Սիթի» սու... Քիմ Քարդաշյանի քույր Քենդալը 7 միլիոն դոլարով... Ջրահեղձում Վահրամաբերդ լճում (լրացված) Օբաման Մյունխենի ողբերգությունը մեկնաբանելիս ... Թուրքիայի և Ադրբեջանի ըմբիշներին հաղթած ՀՀ պա... Էրդողանը ցանկանում է օգոստոսի կեսերին հանդիպե... Ուղիղ միացում Խորենացի փողոցից Պատահար՝ Ծովակալ Իսակովի պողոտայում Թուրքիայում ավելի քան 2 000 կազմակերպություն ... Այսօր Աղդամի ազատագրման 23-րդ տարին է ԶԼՄ-ները հրապարակել են Մյունխենում կրակ բացած... Պարգևատրվել են բազմազգ զորավարժությանը մասնակ... «ԻՊ»-ն իր վրա է վերցրել Քաբուլի պայթյունի պատ... «Հարսնաքար» համալիրի մոտակայքում շահմար տեսակ... Ես պարտավոր եմ դառնալ նախագահ. Սավչենկո Կրակոցներ` ՊՊԾ գնդի տարածքում (տեսանյութ). Ar... Մյունխենի զոհերի մեծամասնությունն անչափահասնե... Մայր Աթոռի կողոպուտը Ոստիկանները անհամաչափ բռնություն են կիրառել ք... Եղանակը՝ Հայաստանում Մյունխենի զոհերի թվում երեք թուրք կա. Չավուշօ... Անոնս. Քեթի Փերրի-«Rise» (տեսանյութ) Դիմա Բիլանը հերթական անգամ վախեցրել է երկրպագ... Ամազոնը կամ «ուղղահայաց ալիքը» Այս պահին ՊՊԾ գնդի տարածքում Վիտալի Բալասանյա... «Մադեյրա» օդանավակայանը կվերանվանվի Ռոնալդուի... Թուրքիայում ավելի քան 1 000 բերման ենթարկված ... Քիմ Քարդաշյանի և Նորթի սիրառատ հոլովակը Ձերբակալվել է Անի Նավասարդյանը Պետք է բռնապետ լինել. Սավչենկո Արցախի նախագահը նոր հրամանագիր է ստորագրել Ռուսական «Առաջին ալիք»-ը` երևանյան դեպքերի մա... Թուրքական կողմը հույս ունի Ռուսաստանի հետ բար...

Հայկական տրնդեզը և չինական Նոր տարին

…Վահագնի հետ պիտի խոսի հայ մարդը հիմա, Աստվածը հին Հայոց, Աստվածը Արիության և Հաղթանակի:
ՆԺԴԵՀ

Հայերի մոտ Կրակը իր նշանակությամբ, մարդու ապրելու համար անհրաժեշտ նյութական և հոգևոր բոլոր կարևորագույն արժեքներով (ծնունդ, օծում, օջախ, սննունդ, բժշկություն, գուշակություն և այլն) բացարձակացվելով, հայերի տոնական համակարգում գրավում է հատուկ տեղ' հատուկ օրվա մեջ, որն էլ կոչվում է ՏՐՆԴԵԶ:
Տրնդեզը կրակին նվիրված զուտ հայկական ազգային անշարժ տոն է, նշվում է Ձմեռնամուտի և Գարնանամուտի արանքում, փետրվարի 13-ին: Այդ օրն արդեն գարնան շունչն զգացվում է և ըստ հին հայերի պատկերացումների վառվող կրակի բոցերը կարող են ավելի ջերմացնել Արևին, հետևաբար՝ մեղմել ցուրտը:
Կարծիք կա, որ հեթանոսական Հայաստանում այս տոնը նվիրված է եղել Միհր-Արև աստ­ծուն, քանի որ անմիջականորեն կապվում է կրակի պաշտամունքի հետ։ Հայերն, իրենց համարելով Արևորդիներ' հրածիններ, պաշտել են և՛ հուր-Արևը, և՛ նրա երկրային տեսակը' կրակը: Դրանով է բացատրվում նաև Միհին նվիրված Մեհեկան ամսանունի ծագումը: Տոնի գլխավոր նպատակը կրակի միջոցով սառնամանիքների վրա ազդելն ու հմայա­կան ճանապարհով Արևին զորացնելն է:

Բացատրություն կա, որ Տրնդեզ նշանակում է դիզված կրակ և որ այն առաջացել է ատր (կրակ) բառից, (որից էլ, օրինակ ծագել են աթար, ատրճանակ, ատրուշան բառերը) և դեզ (կուտակում, դարսում) բառից:

Տոնի մեր մեկնաբանությամբ, այն կապված է տիեզերական Հուր Աստծո' ՎԱՀԱԳՆԻ ծննդի հետ և իր իմաստով խորհրդանշում է Վահագն-Կրակի հաղթանակը Վիշապ-ձմեռվա նկատմամբ: Տրնդեզից 40 օր հետո արդեն կտոնվի Գարնանամուտը՝ գարնանային օրահավասարը, որպես բնության վերածնունդի կայացում, Անահիտ աստվածուհուն նվիրված մայրության տոն: Արիական որոշ ժողովուրդների մոտ, այն դեռևս համարվում է Ամանոր:

Արժանահիշատակ է նաև Մ.Օրմանյանի կարծիքը, համաձայն որի Տրնդեզ բառը ծագել է Տիր աստծու անունից, (Տիր+դեզ) և նվիրված է նրան այն պատճառով, որ այդ օրը տարբեր գուշակություններ են արվում: Տոնի մեջ կրակի մի­ջոցով ձևավորված բազմապիսի գուշակություններ անելու սովորույթները՛ կապված են ցանքի ու բերքաճի, տարվա տնտեսական հաջողության, սերնդաճության գաղափարների հետ: Դրա վառ վկայությունը տոնական ուտեստում հատիկների և հատիկավոր կերակրատեսակների բացարձակ գերա­կշռությունն է: ։ Օրինակ, եթե տրնդեզի խարույկի ծուխը քամուց թեքվում էր արևելք կամ հարավ' բարձր բերքատվություն էր սպասվում, թռչունների' երդիկներին դրված փոխինձը տանելու ուղղությունից որոշում էին, թե տվյալ տան աղջկան որ կողմ հարս կտանեն, կամ որ կողմից իրենց օջախ հարս կմտնի: Այդ օրը ծննդականի երկունքի ցավերը մեղմելու համար և հավատալով, որ նորածինը կլինի կրակոտ' ծննդաբերության պահին ծաղկավել էին վառում: Տրնդեզի մոխիրը շաղ էին տալիս մարգերում և գոմերում' բերքատվության, ձվատվության և կաթնատվության ավելացման համար, իսկ նաև կտուրներին' ՙչարը՚ խափանելու նպատակով:
Տոնի օրը խարույկ վառելով և դրա վրայով թռչելով՝ մեր նախնիք հաղորդակցվում էին բնության տարերքի հետ, նորոգում իրենց հրածին որակները։ Ընդ որում՝ կրակի վրայից առաջինը թռչելու իրավունքի վերապահումը նորահարսերին, այժմ էլ կարծես, մինչև ծնվելը հայերին հրով օծելու իմաստ է հաղորդում:
Անտիկ ժամանակներում բնականաբար մարդու գիտելիքների մակարդակն այնքան էլ բարձր չի եղել: Դրանք մեծ մասամբ առաջացել են երկարատև դիտարկումների արդյունքում, ինչի պատճառով թեև ցածր են մնացել այն աստիճան, որ մեզ երբեմն թվում են զվարճալի, բայց երբեմն էլ ուղղակի հավատում ենք, հատկապես գնահատելով դրանց խորհրդապաշտական նշանակությունը: Այս ամենը ճիշտ հասկանալու համար պետք է պատկերացնել տվյալ աշխարհաքաղաքակրթական դարաշրջանը, իրադարձությունների կապը, ժամանակի փիլիսոփայությունը, մշակութային զարգացածվածության աստիճանը և այլ գործոններ: Անհիշելի ժամանակներից մարդը բնությունը բաժանելով նաև կենդանի և անկենդան մարմինների, կենդանիների շատ հատկություններ համեմատելով անկենդան տարրերի հետ, նմանություններ ու օրինաչափոթյուններ հայտնաբերելով' կենդանիներին դասակարգել է նաև ըստ տարիների պարբերությունների: Խոր հնադարում ստացած որոշ պատկերացումներ անփոփոխ պահպանել մինչև մեր օրերը:
Ներկայում մեծ տարածում ստացած Արևելյան տարեցույցի հիմքում' չինական հնագույն պատկերացումներն են երկրային տասներկու կենդանակերպերի տեսքով' Մուկ, Կով, Վագր, Նապաստակ, Վիշապ, Օձ, Ձի, Ոչխար, Կապիկ, Հավ, Շուն, Խոզ: Կարելի է կապ գտնել չինական օրացույցի և մեր ազգային ավանդական մտածելակերպի միջև, օրինակ որոշ մասնագետների կարծիքով կենդակերպերով կազմված պարբերաշրջանը նույնպես հայկական ծագում ունի, և ոչ մի ընդհանրություն չկա քրիստոնեական պատկերացումների հետ' քանի որ իր իմաստով ու խորհրդով' բնապաշտական է: Նոր տարվա կապակցությամբ ասենք, որ Արևելքում այն նույնպես կապված է ԱՐԵՎԱԳԱԼԻ հետ և նշվում է դեկտեմբերի 22-ից հաշվարկված երկրորդ նորալուսնի կեսգիշերին: Չինաստանում Նոր տարին համարվում է գարնան տոն: Տարվա տարերքը կրակն է, ինչը շատ հոգեհարազատ է հայերիս և հիմք է տալիս մեզ զուգահեռներ գտնել Արևելյան նոր տարվա և մեր ՏՐՆԴԵԶԻ հետ:
Ուրեմն շնորհավոր հայկական Տրնդեզը՝ Գարնան Ավետումը, որն իր մեջ նույնպես Նոր Տարվա բովանդակություն ունի:
ՆԵՐՍԵՍ ՆԵՐՍԻՍՅԱՆ, «ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅՐԵՆԻՔԻե ՀԿ-Ի ՆԱԽԱԳԱՀ

 

Ներսես Ներսիսյան ֆեյսբուք: 

 

Ուղիղ խոսք բաժնում տեղ գտած մտքերն ու տեսակետները հեղինակի սեփականությունն են և կարող են չհամընկնել Operativ.am-ի խմբագրության տեսակետների հետ:
https://www.facebook.com/nerses.nersisyan1
դիտվել է 3801 անգամ
Ինձնից լավ ոչ ոք չգիտի ահաբեկչություների վտան... Հասարակությունն այնքան է դեգրադացվել, որ նրա ... Մեսսին շիկահեր է դարձել (լուսանկար) Թուրքական խոշորագույն բանկերից մեկը զրկվել է ... Սահմանին զոհված հերոսի պատվին մեկ րոպե լռությ... ՊՊԾ գնդի տարածքում որևէ գործողություն չի եղել... Օդեսայում Սավչենկոյի վրա ձվեր են նետել Բասկետբոլի Հայաստանի հավաքականը հաղթեց Բուլղա... Գեներալն ու պատգամավորը հայտնվեցին խաղից դուր... Ռուսաստանը խափանեց ՆԱՏՕ-ի սևծովյան ծրագրերը. ... Աննա Սեդոկովան ցուցադրել է գայթակղիչ մարմինը ... Թուրքիայի նախագահներից ամենակրիմինալը Էրդողան... «ԻՊ»-ը զրկվել է պայթուցիկի իր արտադրամասից Շիրակի մարզում բախվել են «Volkswagen Golf»-ն ... Ոստիկանության զոհված սպան իրեն վստահված դիրքը... Իրանում ավելի քան 20 ահաբեկիչ է սպանվել Պրեմիերա. Արսեն Գրիգորյան- «Ասա որտեղ» (տեսա... Պետք է անհապաղ վայր դնեն զենքը, որից հետո նախ... Անաստասիա Վոլոչկովայի երկրպագուն նրան շքեղ ա... Էրդողանը դիմել է ժողովրդին Տղամարդը փորձել է գողանալ օլիմպիական կրակը (... Ավտովթար՝ Մալաթիայի թաղապետարանի հարևանությա... Դամասկոսը պատրաստ է խաղաղ բանակցություններ վա... Նոր երգ՝ նվիրված ապրիլյան հերոս Քյարամ Սլոյան... Պելեն կմասնակցի Օլիմպիական խաղերի բացման արար... Սուրբ գիրքն ամեն օր. հուլիսի 24 Հզոր թայֆուն է մոտենում Ճապոնիային Վիկա Մարտիրոսյանը որդի է ունեցել Մինո Ռայոլան կարող է գնել իտալական ակումբը Բասկետբոլ. ներկայիս մրցաշրջանի 100 լավագույն ... Բաղդադում ահաբեկչական պայթյունի հետևանքով 10 ... Ազատ աթոռը Օդեսայում «օրենքով գող» է ձերբակալվել (տեսա... Ֆիլմի թրեյլեր. King Arthur -«Legend of the Sw... Մոուրինյոն իր խաղացողներին արգելել է «Pokemo... Լարսի ավտոճանապարհը բաց կլինի այսօր ժամը 05.3... Իրաքում «ԻՊ»-ի ղեկավարի օգնականը ոչնչացվել է Հրդեհներ խոտածածկ տարածքներում Ռոստովում զբոսաշրջային ավտոբուս է վթարի ենթար... Փլուզում Պտղնի գյուղում Պատմության մեջ այս օրը. հուլիսի 24 Երկրաշարժ՝ Չիլիլում Հակառակորդը դիպուկար հրացաններից և գնդացիրներ... Ուղիղ միացում Խորենացի փողոցից Ավելի հաճախ արևածաղիկ ուտելու 6 պատճառ Եղիսաբեթ 2-րդի զգեստների ցուցադրությունը Բուք... Ինչպե՞ս լավ ինքնազգացողություն ունենալ ամռանը Շաբաթվա 10 ամենավատ աստղային հանդերձանքները (... Մեղադրանքը՝ իշխանության ներկայացուցչի նկատմամ... Թուրքիայում ձերբակալել են Գյուլենի գլխավոր դա... Փերիս Հիլթոնը կբացի իր հյուրանոցների ցանցը Խորենցիում իրար լավ չեն հասկանում Թուրքիան չի երկարաձգի արտակարգ դրության ռեժիմ... Մեքենաները բախվել են Գյումրիի Ղանդիլյան փողոց... Լոս Անջելեսում անտառային հրդեհների պատճառով 3... Ազգերն ամեն ինչ անում են նախօրոք, ժողովուրդնե... Թուրքիայում հեղաշրջման փորձի մեջ մեղադրվող սպ... Խարդախություն` խոշոր չափերով Թուրքական իշխանությունները կալանավորել են Գյո... Իվետա Մուկուչյանը Գերմանիա է վերադարձել (լուս... Չինաստանում հեղեղների պատճառով 114 մարդ է զոհ... Թուրքիան բոլոր անհրաժեշտ քայլերն արել է հեղաշ... Չոր հաշվարկ՝ 7-րդ օրվա ավարտին ՀՀ ՊՆ 3-րդ բանակային զորամիավորմանն է ներկայա... «Pokemon Go»-ն ռեկորդ է սահմանել Մալխաս Ամոյանը՝ ըմբշամարտի Եվրոպայի պատանեկան... Թուրքիան խոստանում է անել հնարավոր ամեն բան` ... Վրաերթ Տ.Պետրոսյան փողոցում` «Երևան Սիթի» սու... Քիմ Քարդաշյանի քույր Քենդալը 7 միլիոն դոլարով... Ջրահեղձում Վահրամաբերդ լճում (լրացված) Օբաման Մյունխենի ողբերգությունը մեկնաբանելիս ... Թուրքիայի և Ադրբեջանի ըմբիշներին հաղթած ՀՀ պա... Էրդողանը ցանկանում է օգոստոսի կեսերին հանդիպե... Ուղիղ միացում Խորենացի փողոցից Պատահար՝ Ծովակալ Իսակովի պողոտայում Թուրքիայում ավելի քան 2 000 կազմակերպություն ... Այսօր Աղդամի ազատագրման 23-րդ տարին է ԶԼՄ-ները հրապարակել են Մյունխենում կրակ բացած... Պարգևատրվել են բազմազգ զորավարժությանը մասնակ... «ԻՊ»-ն իր վրա է վերցրել Քաբուլի պայթյունի պատ... «Հարսնաքար» համալիրի մոտակայքում շահմար տեսակ... Ես պարտավոր եմ դառնալ նախագահ. Սավչենկո Կրակոցներ` ՊՊԾ գնդի տարածքում (տեսանյութ). Ar... Մյունխենի զոհերի մեծամասնությունն անչափահասնե... Մայր Աթոռի կողոպուտը Ոստիկանները անհամաչափ բռնություն են կիրառել ք... Եղանակը՝ Հայաստանում Մյունխենի զոհերի թվում երեք թուրք կա. Չավուշօ... Անոնս. Քեթի Փերրի-«Rise» (տեսանյութ) Դիմա Բիլանը հերթական անգամ վախեցրել է երկրպագ... Ամազոնը կամ «ուղղահայաց ալիքը» Այս պահին ՊՊԾ գնդի տարածքում Վիտալի Բալասանյա... «Մադեյրա» օդանավակայանը կվերանվանվի Ռոնալդուի... Թուրքիայում ավելի քան 1 000 բերման ենթարկված ... Քիմ Քարդաշյանի և Նորթի սիրառատ հոլովակը Ձերբակալվել է Անի Նավասարդյանը Պետք է բռնապետ լինել. Սավչենկո Արցախի նախագահը նոր հրամանագիր է ստորագրել Ռուսական «Առաջին ալիք»-ը` երևանյան դեպքերի մա... Թուրքական կողմը հույս ունի Ռուսաստանի հետ բար...
Ամենաընթերցվածը
website by Sargssyan